Frigler
Frigler, M.Ö. 1200'lü yıllarda Balkanlar üzerinden Anadolu'ya gelerek Sakarya Nehri çevresinde (Ankara, Eskişehir, Afyon) kurulan, başkenti Gordion olan Hint-Avrupa kökenli bir medeniyettir.
Tarım, hayvancılık ve dokumacılıkta (tapates) gelişen Frigler, özellikle Kral Midas efsaneleri, Kibele kültü, tümülüs mezarları ve özgün kaya anıtlarıyla bilinirler.
Frig Medeniyetinin Temel Özellikleri:
Başkent ve Konum:
Başkentleri Polatlı yakınlarındaki Gordion'dur. Ayrıca Eskişehir, Kütahya ve Afyonkarahisar çevresinde yoğunlaşmışlardır (Frig Vadisi).
Ekonomi ve Tarım:
Tarım ve hayvancılık temel geçim kaynaklarıdır. Tarımı korumak için sert kanunlar (öküz öldürenin veya saban kıranın cezası ölümdür) koymuşlardır.
Midas Efsanesi:
Kral Midas, efsanelere göre her tuttuğunu altına çeviren veya eşek kulaklı kral olarak bilinir.
Din ve Kültür:
Ana tanrıça Kibele (Matar) en önemli inanç figürüdür. Kaya anıtları ve açık hava tapınakları yapmışlardır.
Sanat ve Dokuma:
Frig halıları/kilimleri (tapates) ve fibula adı verilen çengelli iğneleri meşhurdur.
Yıkılış:
M.Ö. 7. yüzyılda Kafkaslar üzerinden gelen Kimmerlerin istilası sonucu yıkılmışlardır.
Önemli Eserler:
- Gordion Tümülüsleri: Kral Midas'a atfedilen büyük yığma mezar.
- Midas Anıtı (Yazılıkaya): Eskişehir-Yazılıkaya'daki anıtsal kaya cephesi.
- Frig Vadisi: Kütahya, Afyon ve Eskişehir arasında kaya yerleşimleri.
Frigler, Anadolu tarihinde Hititlerden sonra bölgede güçlü bir siyasi yapı kuran, özgün kültürüyle Lidyalılar ve Persler üzerinde etkili olan önemli bir halktır.